efektum
Flagowy prezydencki projekt o asystencji osobistej wciąż bez finału 2023-09-22
Mazowieckie
Prezydencki projekt ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami miał trafić do Sejmu do końca 2021 r. Nie wiadomo kiedy trafi. A na konieczność uchwalenia przepisów zwracali uwagę Rzecznik Praw Obywatelskich, Najwyższa Izba Kontroli oraz Komitet ONZ ds. Osób z Niepełnosprawnościami.

Ustawa o asystencji osobistej miała zostać wypracowana przez zespół roboczy w ramach prezydenckiej Rady do spraw Społecznych z jej przewodniczącym prof. Markiem Rymszą na czele. Jej powstanie Kancelaria Prezydenta zapowiedziała w 2020 r. Sam prezydent Andrzej Duda w lipcu 2021 r. napisał na Twitterze: „Chciałbym, aby prezydencki projekt ustawy o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami trafił do Sejmu do końca 2021 r.” Podkreślił, że dzięki tym rozwiązaniom Polska w coraz większym stopniu będzie stawała się nowoczesnym państwem.

W kwietniu zapytaliśmy Kancelarię Prezydenta na jakim etapie są prace nad ustawą. Poinformowała ona Prawo.pl, że zmieniła się koncepcja założeń do ustawy: \"W związku ze stanowiskiem Biura Pełnomocnika Rządu ds. Osób Niepełnosprawnych, aby projekt regulacji, dotyczącej asystencji przewidywał możliwość zastosowania skali określającej zakres potrzeby wsparcia, zaproponowanej w projekcie ustawy o świadczeniu wspierającym w KPRP trwają obecnie prace nad możliwością zastosowania wspomnianego mechanizmu w połączeniu z innymi rozwiązaniami przewidywanymi w regulacji\". Jak dodaje biuro prasowe, aktualne pozostaje założenie, że przed złożeniem projektu ustawy do parlamentu, przeprowadzone zostaną szersze konsultacje społeczne.

We wrześniu okazuje się, że niewiele się zmieniło. Na pytanie o etap prac nad ustawą Kancelaria Prezydenta poinformowała nas, że planuje sfinalizować prace dotyczące asystencji osobistej tak, aby propozycja regulacji została niebawem zaprezentowana publicznie i przekazana do konsultacji społecznych, w szczególności ze środowiskiem osób z niepełnosprawnościami. - Pozwoli to na ostateczne przygotowanie projektu i przesłanie go do prac parlamentarnych. Zależy nam na tym, aby rozwiązanie systemowe trafiło do osób z niepełnosprawnościami możliwie szybko. Aktualnym założeniem jest spójność propozycji regulacji z odpowiednimi przepisami ustawy o świadczeniu wspierającym i aktów wykonawczych do ustawy.

Z odpowiedzi wynika, że wciąż daleka droga do ustawy.Skończyło się na założeniachPoczątkowo Rada ds. Społecznych miała przedstawić założenia legislacyjne ustawy w grudniu 2021 r., a przepisy miały wejść w życie w 2023 r. Później w przestrzeni medialnej pojawiły się informacje, że ustawa powstanie na początku 2022, potem przesunięto termin na sierpień. Ostatecznie tylko założenia do ustawy przedstawiono podczas II Forum Deinstytucjonalizacji w Kancelarii Prezydenta, w kwietniu 2022 r. Asystencja wedle tych założeń, miała być kierowana do osób w wieku 16-65 lat ze znacznym stopniem niepełnosprawności, które potrzebują wsparcia przynajmniej przez 20 godzin w tygodniu. Potem asystencją mieli być objęci wszyscy potrzebujący. O jej przyznaniu miał decydować na podstawie decyzji administracyjnej powiatowy zespół ds. asystencji osobistej przy Powiatowym Centrum Pomocy Rodzinie. Asystent miał być wybierany spośród osób, które zaproponuje realizator usługi lub osoba z niepełnosprawnością sama mogłaby wybrać kandydata spośród swego otoczenia.

Wiceminister Paweł Wdówik, pełnomocnik rządu ds. osób z niepełnosprawnościami podkreślał wtedy, że do tych zmian jest konieczna reforma orzecznictwa. Dziś już wiemy, że ministerstwo wycofało się z całościowej reformy na rzecz wprowadzenia kontrowersyjnej ustawy o świadczeniu wspierającym od 1 stycznia 2024 r.Więcej o świadczeniu wspierającym pisaliśmy:

RPO wskazuje na ułomne założenia projektuJuż po przedstawieniu założeń do prezydenckiego projektu na wiosnę zeszłego roku, Rzecznik Praw Obywatelskich zwrócił uwagę na to, że ustawa jest bardzo potrzebna, ale niektóre przedstawione założenia nie ujmują istotnych kwestii dla osób z niepełnosprawnościami. Także w Prawo.pl zwracaliśmy uwagę, że prace nad ustawą nie łączą się z innymi koniecznymi zmianami legislacyjnymi w zakresie wsparcia systemowego osób z niepełnosprawnościami.

- Dostępność usług asystenckich jest jednym z najistotniejszych aspektów procesu deinstytucjonalizacji i poszanowania prawa jednostki do niezależnego życia, zgodnie z jej autonomicznym wyborem. Z tych względów projektowane działania powinny również uwzględniać konieczność dążenia do wprowadzenia kompleksowej i spójnej reformy systemu wsparcia osób z niepełnosprawnościami – pisał prof. Marcin Wiącek, Rzecznik Praw Obywatelskich (RPO).

Prof. Wiącek zwracał uwagę, że w zaproponowanej formie z usług asystenta mogłyby skorzystać tylko osoby aktywne zawodowo. Poza tym, do wprowadzenia zmian uznał za konieczne zreformowanie systemu orzekania i zniesienie instytucji ubezwłasnowolnienia. RPO wskazał, że założenia do prezydenckiej ustawy nie ujmują ważnego elementu niezależnego życia jakim jest budżet osobisty. Strona społeczna m.in. z „Ruchu 2119. Protest OzN i osób opiekuńczych” wielokrotnie upominała się o udział w pracach nad założeniami ustawy o asystencji, jednak powstawała ona bez ich głosu.
Ocena: 0
Wyświetleń: 204 Dodał(a): zibi2